Menu

INTERVIEW: Catherine Leonard over het belang van national trusts wereldwijd

OMC19

Wat is een National Trust?

Europa telt 16 National Trusts, waaronder Herita met haar ledenbeweging en publiekswerking Open Monumenten. De een is wereldberoemd, zoals de National Trust van Engeland, de ander is streekgebonden, zoals de Tesouros de Galicia in Spanje en het Geldersch Landschap en Kasteelen in Nederland. Wat hen bindt, is dat ze erfgoedsites in eigen beheer hebben, zelf instaan voor een deel van hun inkomsten die ze verder investeren in erfgoed en een ledenwerking hebben. Herita, de organisatie achter Open Monumenten, is een van de prominente leden binnen het INTO-netwerk, International National Trust Organisation.

De Britse National Trust, misschien wel de beroemdste van de wereld, blaast op 12 januari 2020 al 125 kaarsen uit. Het ideale moment om te reflecteren over Herita als Vlaamse national trust en de rol van national trusts wereldwijd. We spraken Catherine Leonard, Secretary-General van INTO voor een boeiend interview: "National Trusts van over de wereld helpen (erfgoed)gemeenschappen om voor speciale plaatsen te zorgen en deze voor altijd, voor iedereen, te beschermen."

Catherine Leonard, INTO

Hoe past Herita binnen deze grote familie van National Trusts?

Net als al onze Nationale Trusts speelt Herita een belangrijke rol bij het creëren van een gevoel van betekenis uit het verleden: hoe dat verleden zich verhoudt tot het heden en hoe we dat verleden kunnen doorgeven aan de volgende generatie. De manier waarop Herita mensen samenbrengt om culturele kennis en ervaringen te delen, is echt inspirerend, evenals hoe het mensen in staat stelt persoonlijke actie te ondernemen om speciale plaatsen en dingen te behouden.

De eerste National Trusts zijn gebaseerd op het eenvoudige en blijvende principe dat mensen historische, mooie, en natuurlijke plekken nodig hebben die ontspanning, perspectief, ontsnapping, en een identiteitsgevoel bieden. Dit idee is honderdvijfentwintig jaar later, in een tijdperk waarin steeds meer mensen in grote steden wonen en de overheidsfinanciering vaak veel minder wordt, niet minder waar.

Villa del Balbianello, Italië

Werkt elke National Trust volgens hetzelfde model?

Nee, elke Trust is anders. Sommige Trusts zijn grote, gevestigde organisaties met aanzienlijke lidmaatschappen en een groot publiek draagvlak, zoals de National Trusts in het VK en de US National Trust for Historic Preservation.

Anderen zijn kleine of nieuwe organisaties die bijna volledig op vrijwillige inspanningen draaien, zoals in Zimbabwe of de nieuwe National Trust in Georgië. Daartussen zitten allerlei vormen en maten, inclusief organisaties die nauwer zijn verbonden met regeringen zoals Fiji en Trinidad en anderen die verwoed onafhankelijk zijn en vaak zeer kritisch staan tegenover officiële actie - of juist inactiviteit - zoals in Ierland en Malta.

Sommige trusts zijn regionaal, meestal waar er een sterke regionale identiteit is zoals in Gelderland, Schotland, Beieren of Vlaanderen. En dat is oké, we zijn niet gebonden aan het woord ‘nationaal’! We zoeken naar leden met nationaal aanzien die op zijn minst op provinciale-, staats- of regionale basis betrokken zijn bij erfgoed. We erkennen dat meer dan één organisatie in aanmerking kan komen voor lidmaatschap in een bepaald land.

Catherine Leonard

Waarom is net de National Trust UK zo beroemd?

De National Trust in het Verenigd Koninkrijk bestaat al 125 jaar. De lange geschiedenis verklaart voor een deel het succes. De National Trust U.K. werd gesticht door 3 vrijwilligers en groeide traag. Veertig jaar later waren er slechts 12 betaalde personeelsleden. Pas 86 jaar na de oprichting, in 1981, telde de National Trust UK 1 miljoen leden.

Naast het lange bestaan van de organisatie, is er nog een andere verklaring voor het succes: de goede relatie met de overheid. Dankzij die relatie kon de National Trust U.K. in de jaren '40 veel grote landhuizen verwerven. En omdat de Trust geen overheidsinstantie is, zijn mensen sneller geneigd om geld en tijd te investeren in de Trust. Erfenissen zijn nog altijd een groot deel van de inkomsten. De schenking van eigendommen valt steeds minder voor.

Britten zijn van nature erg nieuwsgierig. En dus is het bezoeken van landhuizen, kastelen en andere monumenten al heel lang een onderdeel van hun psyche. Denk bijvoorbeeld aan de 19de-eeuwse werken van Jane Austen. Britten houden ervan rond te snuffelen in de huizen van rijke mensen om te zien 'hoe de andere helft leefde'.

Zo kan jij deel uitmaken van de Vlaamse national trust

Woon of werk je in een monument?

Neem dan zeker een kijkje op www.herita.be. Misschien kunnen we jou wel helpen met advies, studiedagen, ontmoetingsmomenten of informatie. Je kan je ook aansluiten bij het Netwerk Open Monumenten, bekijk ons volledig aanbod hier.

Heb je een hart voor monumenten en wil je meer erfgoed bezoeken?

Word dan lid van Open Monumenten. Voor € 25 steun je monumenten in Vlaanderen, geniet je een jaar lang voordelen en kan je deelnemen aan tal van exclusieve bezoeken.